دانستنی‌های پزشکی

وقتی دچار سردرد می‌شویم، معمولاً تصور می‌کنیم که خود مغز درد گرفته است؛ اما حقیقت علمی بسیار شگفت‌انگیزتر از این تصور است. بافت مغز انسان به‌طور طبیعی هیچ گیرندهٔ درد (Pain Receptor یا Nociceptor) ندارد. این یعنی اگر تنها بافت مغز تحریک یا حتی برش داده شود، خودِ مغز قادر نیست درد را احساس کند...

۱. مقدمه: جنگی که در سکوت می‌باختیم در دهه‌های اخیر، دنیای پزشکی با یک تهدید خاموش اما مرگبار روبرو بوده است: ظهور «ابرباکتری‌ها». این باکتری‌ها طی فرایندهای تکاملی، نسبت به تمام آنتی‌بیوتیک‌های موجود در زرادخانه پزشکی ما مقاوم شده‌اند. برای سال‌ها، شیمی‌دان‌ها در آزمایشگاه‌های سنتی به دنبال...

مقدمه: فراتر از یک اصطلاح عامیانه بسیاری از ما وقتی در انجام کاری مثل تایپ کردن، رانندگی یا نواختن یک ساز دچار مهارت می‌شویم، از عبارت «این کار توی خونم رفته» استفاده می‌کنیم. اما از نظر فیزیولوژی پزشکی، «خون» یا «عضله» حافظه‌ای ندارند. حافظه عضلانی در واقع یک «حافظه عصبی-حرکتی» است. این فرآیند،...

مقدمه: آلزایمر یکی از شایع‌ترین و نگران‌کننده‌ترین بیماری‌های مغزی در سنین بالا است. این بیماری به‌تدریج حافظه، تمرکز، توانایی تصمیم‌گیری و حتی انجام کارهای روزمره را مختل می‌کند. سال‌ها درمان‌های موجود فقط به کنترل موقت علائم کمک می‌کردند، اما داروهای آنتی‌بادی مونوکلونال امید تازه‌ای ایجاد...

مقدمه: ورود به دنیای ناشناخته‌ها وقتی صحبت از سیستم ایمنی بدن می‌شود، اولین تصویری که در ذهن ما نقش می‌بندد، ارتش بزرگی است که در میدان نبرد با باکتری‌ها و ویروس‌ها می‌جنگد. اما آیا تا به حال فکر کرده‌اید که این «ارتش» در داخل حساس‌ترین و پیچیده‌ترین عضو بدن شما، یعنی مغز، چه می‌کند؟ بسیاری تصور...

مقدمه: وقتی بدن علیه خودش قیام می‌کند بدن انسان اغلب به عنوان ماشینی بی‌نظیر و دقیق توصیف می‌شود؛ سیستمی که هورمون‌ها، اعصاب، سلول‌های ایمنی و میکروارگانیسم‌ها در آن در هماهنگی کامل کار می‌کنند. اما گاهی این هماهنگی چنان به طرز عجیب و غیرمنتظره‌ای از هم می‌پاشد که نه تنها پزشکان، بلکه خود طبیعت...